Quảng cáo mỹ phẩm sai quy định: dấu hiệu người mua cần biết

Bạn lướt mạng thấy một lọ kem hay chai dầu gội được khen "thần kỳ", kèm lời hứa kết quả nhanh và dứt điểm. Rất khó biết lời quảng cáo ấy có đúng luật hay không, mà nếu tin nhầm thì bạn mất tiền, có khi còn bỏ lỡ việc đi khám. Bài này giúp bạn nhận ra quảng cáo mỹ phẩm sai quy định qua những dấu hiệu cụ thể, và biết cách tự đối chiếu trước khi mua.

Mỹ phẩm được phép nói gì, không được nói gì?

Mỹ phẩm là sản phẩm dùng ngoài để làm sạch, làm thơm, dưỡng và chăm sóc cơ thể. Mỹ phẩm không phải thuốc. Vì vậy pháp luật đặt ra một nguyên tắc xuyên suốt: lời quảng cáo phải khớp với bản chất sản phẩm và với công dụng đã công bố.

Theo tổng hợp của Thư viện Pháp luật về yêu cầu nội dung quảng cáo áp dụng từ 15/02/2026, quảng cáo mỹ phẩm không được gây hiểu nhầm đó là thuốc. Nội dung cũng phải phù hợp với bản chất, phân loại và tính năng, công dụng đã được công bố. Quảng cáo nói chung phải trung thực, chính xác, rõ ràng và không gây hiểu nhầm về tính năng, chất lượng, công dụng.

Các văn bản cần biết

Bạn không cần thuộc điều khoản, chỉ cần biết những văn bản chính này:

• Luật Quảng cáo được sửa đổi bởi Luật số 75/2025/QH15 (ban hành 16/6/2025, hiệu lực từ 01/01/2026). Luật quy định rõ trách nhiệm của người chuyển tải quảng cáo, như người có ảnh hưởng trên mạng xã hội, và nhấn mạnh quảng cáo sai sự thật là hành vi phải xử lý.
• Nghị định 342/2025/NĐ-CP về quảng cáo, hiệu lực từ 15/02/2026. Theo Cục Quản lý và Phát triển thị trường trong nước, nghị định này cấm quảng cáo mỹ phẩm gây hiểu nhầm như thuốc, cấm dùng hình ảnh bác sĩ hoặc cơ sở y tế để quảng cáo, và yêu cầu nội dung đúng với hồ sơ công bố.
• Nghị định 90/2026/NĐ-CP (ban hành 30/3/2026, hiệu lực từ 15/5/2026) về xử phạt vi phạm hành chính trong lĩnh vực y tế, trong đó có mỹ phẩm.
• Nghị định 87/2026/NĐ-CP (ban hành 27/3/2026, hiệu lực từ 15/5/2026) về xử phạt vi phạm hành chính trong lĩnh vực văn hóa và quảng cáo.

Văn bản pháp luật có thể được sửa đổi về sau. Khi cần dùng cho mục đích pháp lý, bạn nên kiểm tra bản mới nhất trên cổng thông tin của Chính phủ.

8 dấu hiệu quảng cáo mỹ phẩm sai quy định

1. Dùng ngôn ngữ của thuốc. Ví dụ: hứa dứt điểm một tình trạng bệnh lý, cam kết không tái phát, nói về "liệu trình" như phác đồ của bác sĩ. Mỹ phẩm không được gây hiểu nhầm là thuốc.
2. Công dụng vượt ra ngoài phiếu công bố. Sản phẩm công bố dưỡng ẩm, làm sạch nhưng quảng cáo lại nói can thiệp vào cơ quan hay chức năng của cơ thể. Báo Công lý dẫn một trường hợp doanh nghiệp bị Cục Quản lý Dược xử phạt vì thông tin khiến người dùng hiểu ba sản phẩm mỹ phẩm là thuốc điều chỉnh chức năng sinh lý.
3. Không có số tiếp nhận phiếu công bố, hoặc số đã hết hạn. Quảng cáo mỹ phẩm chưa có số tiếp nhận, hoặc số đã hết thời hạn, là một hành vi vi phạm.
4. Mượn hình ảnh bác sĩ, dược sĩ, cơ sở y tế. Hình ảnh áo blouse trắng hay lời "bác sĩ khuyên dùng" dễ khiến bạn tin sản phẩm là thuốc, và đây là nội dung bị cấm.
5. Hứa kết quả chắc chắn, nhanh, ai dùng cũng được. Những lời kiểu "sau vài ngày thấy rõ" hay "phù hợp mọi người" mà không có căn cứ thì khó đáp ứng yêu cầu trung thực, rõ ràng, không gây hiểu nhầm.
6. Thiếu thông tin bắt buộc. Quảng cáo mỹ phẩm phải có tên sản phẩm; tính năng, công dụng (trừ khi đã thể hiện trong tên); tên và địa chỉ tổ chức, cá nhân công bố sản phẩm; và các cảnh báo theo quy định.
7. So sánh với sản phẩm khác mà không có tài liệu chứng minh. Luật sửa đổi quy định việc so sánh sản phẩm của mình với sản phẩm cùng loại của người khác mà không có tài liệu hợp pháp chứng minh là hành vi bị cấm.
8. Người giới thiệu chưa dùng, chưa hiểu sản phẩm. Người có ảnh hưởng phải xác minh độ tin cậy của người quảng cáo và kiểm tra tài liệu liên quan đến sản phẩm. Một video "trải nghiệm" không dẫn được giấy tờ nào là dấu hiệu nên thận trọng.

Cách tự kiểm tra trong 3 bước trước khi mua

1. Tìm số công bố trên nhãn hoặc trang bán hàng. Số có dạng số thứ tự/năm/CBMP-mã nơi cấp, ví dụ 656/25/CBMP-HY. Cách đọc nhãn và tra số được hướng dẫn trong bài cách đọc nhãn mỹ phẩm.
2. Đối chiếu lời quảng cáo với công dụng ghi trong phiếu công bố. Nếu quảng cáo nói nhiều hơn, mạnh hơn hoặc khác hẳn phiếu công bố, đó là tín hiệu đáng ngờ.
3. Xem đơn vị chịu trách nhiệm. Thông tin về tổ chức đưa sản phẩm ra thị trường phải rõ ràng, có tên và địa chỉ thật.

Một ví dụ về mức mô tả hợp lý

Con lăn Ôn Dưỡng của Cỏ Organic (Cỏ Organic là tên thương hiệu) có số công bố 656/25/CBMP-HY. Theo hồ sơ công bố, sản phẩm là dầu mát xa hỗ trợ dưỡng ẩm, làm mềm da vùng lưng, vai, gáy và hỗ trợ mát xa thư giãn. Đó là những gì sản phẩm được nói tới, không hơn. Bạn có thể xem thêm tại trang Con lăn massage vai gáy Ôn Dưỡng. Nếu vai gáy đau kéo dài hoặc tê lan xuống tay, hãy đi khám, đừng chờ một sản phẩm mỹ phẩm giải quyết.

Nếu thấy quảng cáo vi phạm thì sao?

Người vi phạm có thể bị xử phạt và bị buộc gỡ nội dung. Theo Báo Công lý, trong vụ việc nêu trên, hành vi thuộc điểm a khoản 5 Điều 67 Nghị định 90/2026/NĐ-CP. Khung phạt với cá nhân là 30–40 triệu đồng, tổ chức bị phạt gấp hai lần, và doanh nghiệp phải gỡ thông tin trên Facebook, Shopee. Mức phạt cụ thể có thể thay đổi khi văn bản được sửa đổi.

Với người mua, bạn có thể lưu lại ảnh chụp màn hình quảng cáo, thông tin người bán và hóa đơn. Sau đó bạn báo cho nền tảng bán hàng, hoặc phản ánh tới cơ quan quản lý thị trường hay cơ quan y tế tại địa phương.

Tóm lại

Mỹ phẩm chỉ được quảng cáo đúng với bản chất và công dụng đã công bố, không được nói như thuốc. Hãy nhớ ba việc: tìm số công bố, đối chiếu công dụng trong quảng cáo với phiếu công bố, và cảnh giác với lời hứa kết quả chắc chắn hoặc hình ảnh bác sĩ. Khi có vấn đề sức khỏe, người bạn cần gặp là bác sĩ, không phải một lời quảng cáo.